*Những dấu ấn trên hành trình chuyển đổi số

Nhìn lại chặng đường phát triển, ngày 19/03/2012 được coi là "viên gạch đầu tiên" khi Hệ thống đăng ký trực tuyến về biện pháp bảo đảm bằng động sản của Bộ Tư pháp lần đầu được đưa vào hoạt động. Thời điểm đó, dù mới ở mức cung cấp dịch vụ công trực tuyến sơ khai, nhưng đây đã là một bước cải cách thủ tục hành chính của Bộ Tư pháp .

Ngày 04/10/2021 đã trở thành mốc thời gian lịch sử khi H ệ thống đăng ký trực tuyến chính thức đạt mức cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình.

Một bước tiến mới trong chuyển đổi số của đơn vị chính là việc c ấp mã số sử dụng cơ sở dữ liệu theo quy định tại Nghị định số 99/2022/NĐ-CP ngày 30/11/2022 của Chính phủ về đăng ký biện pháp bảo đảm . Từ 15/01/2023, Cục đã cấp hơn 2.185 mã số sử dụng cơ sở dữ liệu về biện pháp bảo đảm theo yêu cầu của các cơ quan, tổ chức, trong đó có hơn 787 mã số được cấp cho cơ quan có thẩm quyền, người có thẩm quyền. Đây là bước tiến quan trọng trong việc cung cấp thông tin kịp thời giữa cơ quan đăng ký với các cơ quan có thẩm quyền , người có thẩm quyền, điều này giúp các cơ quan có thẩm quyền truy xuất dữ liệu số trực tiếp để phục vụ quản lý nhà nước, tố tụng, thi hành án…

Ngày 25/12/2024, dữ liệu đăng ký biện pháp bảo đảm về tài sản phương tiện giao thông cơ giới đã được đồng bộ tự động với Cơ sở dữ liệu của Bộ Công an qua trục liên thông văn bản quốc gia, giảm thủ tục phải gửi giấy tờ bằng văn bản giữa hai cơ quan. Các sản phẩm, dịch vụ công trực tuyến trên hệ thống đã mang lại nhiều tiện ích cho người dân, doanh nghiệp và cả các ngân hàng, tổ chức tín dụng.  

Tiếp nối những thành tựu đã được ghi nhận, bước sang năm 2025, tỷ lệ đăng ký trực tuyến trên H ệ thống của Cục đã tăng trưởng mạnh mẽ, chạm mốc kỷ lục 91,6% nhờ nỗ lực mở rộng liên thông dữ liệu và hoàn thiện quy trình số hóa toàn diện. Những bước tiến thực tế như việc kết nối dữ liệu liên ngành, cấp mã/tài khoản truy cập trực tuyến, và sự gia tăng vượt bậc của tỷ lệ hồ sơ trực tuyến là minh chứng rõ nét cho thấy chuyển đổi số đang diễn ra sâu rộng và thực chất. Trong năm 2025, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước thuộc Bộ Tư pháp tiếp tục duy trì và phát triển mạnh mẽ H ệ thống đăng ký trực tuyến, bám sát các yêu cầu của chuyển đổi số quốc gia và mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Đơn vị đã góp phần số hóa hoàn chỉnh gần như toàn bộ hồ sơ đăng ký biện pháp bảo đảm bằng động sản (không phải là tàu bay, tàu biển, chứng khoán đã đăng ký tập trung), bằng cây hằng năm, công trình tạm, đưa tỷ lệ đăng ký trực tuyến lên mức cao nhất, giúp phần lớn hồ sơ hiện nay được thực hiện hoàn toàn qua môi trường số. Đặc biệt, việc tích hợp chữ ký số trong hệ thống không chỉ giúp nâng cao tính pháp lý , giảm thời gian xử lý, mà còn mang lại sự thuận tiện tối đa cho các bên liên quan.

*Rút ngắn thời gian thực hiện; Giảm chi phí và công sức

Sự ra đời của dịch vụ công trực tuyến đã xóa bỏ hoàn toàn rào cản về không gian và thời gian. Hiện nay, các tổ chức , cá nhân có thể thực hiện đăng ký mọi lúc, mọi nơi (24/7), bất kể ngày nghỉ , ngày lễ thông qua Hệ thống đăng ký trực tuyến của Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước , không còn phụ thuộc vào địa giới hành chính, với thời gian thao tác trung bình cho mỗi hồ sơ chỉ mất từ 5–10 phút.

Đây là một trong những dịch vụ công có giá trị tiết kiệm thời gian lớn nhất của ngành Tư pháp. Ý nghĩa của việc chuyển đổi số không chỉ dừng lại ở việc cắt giảm lệ phí đơn thuần, mà còn giúp người dân, doanh nghiệp và các tổ chức tối ưu hóa nguồn lực thông qua việc loại bỏ hoặc giảm thiểu đáng kể các loại chi phí phát sinh (c hi phí đi lại; c hi phí in ấn, sao chụp hồ sơ; c hi phí nhân lực đi làm thủ tục; c hi phí cơ hội do chậm giao dịch tín dụng, vay vốn… ). Đối với các ngân hàng, tổ chức tín dụng hay doanh nghiệp có số lượng hồ sơ lớn và quy trình đăng ký liên tục, lợi ích thu được còn lớn hơn gấp nhiều lần.

Bên cạnh đó, dịch vụ công của Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước còn là "chìa khóa" giúp giảm rủi ro pháp lý. Hiệu quả này giúp tăng cường an toàn pháp lý cho các hoạt động tín dụng, xử lý tài sản bảo đảm và thi hành án. Riêng với nhóm ngân hàng, việc đăng ký trực tuyến giúp quá trình giải ngân diễn ra thuận lợi, nhanh chóng, giảm thời gian "chờ pháp lý" và từ đó giúp tăng vòng quay vốn .

*Minh bạch giúp tăng niềm tin trong giao dịch dân sự – tín dụng

Tính minh bạch của Hệ thống đăng ký trực tuyến về biện pháp bảo đảm bằng động sản (không phải là tàu bay, tàu biển, chứng khoán đã đăng ký tập trung), bằng cây hằng năm, công trình tạm hiện nay được thể hiện quan 03 yếu tố sau đây :

Thứ nhất, toàn bộ quy trình và kết quả được số hóa và công khai xuyên suốt 100% quy trình trực tuyến. Hệ thống đăng ký trực tuyến về biện pháp bảo đảm đã đạt cấp độ dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Ở đó, các khâu trong toàn quá trình (gồm t iếp nhận, giải quyết, t rả kết quả) đều thực hiện trên môi trường số. Chính điều này làm tăng tính minh bạch vì mọi hồ sơ đều có lưu trữ điện tử và truy xuất lại được trong toàn bộ vòng đời hồ sơ. 

Thứ hai, sự bứt phá về tỷ lệ đăng ký trực tuyến. Từ mức khiêm tốn 17,58% khi mới triển khai, đến tháng 10/2025, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đã chạm mốc 91,6%. Việc gần như toàn bộ hồ sơ được thực hiện và xử lý trực tuyến giúp giảm thiểu can thiệp thủ công, từ đó nâng cao tính minh bạch và công khai hơn hẳn so với trước đây.

Thứ ba, cấp mã số sử dụng cơ sở dữ liệu công khai cho cơ quan, tổ chức , cá nhân . Từ 15/01/2023 đến nay, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước đã cấp hơn 2.185 mã số sử dụng cơ sở dữ liệu cho cơ quan có thẩm quyền, người có thẩm quyền để tra cứu dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu về biện pháp bảo đảm. Hệ thống hiện đã cung cấp gần 3.000 tài liệu/số liệu về biện pháp bảo đảm cho các cơ quan có thẩm quyền như: Tòa án; Viện Kiểm sát ; Cơ quan điều tra; Cơ quan thi hành án; Cơ quan thuế v.v… để phục vụ quản lý nhà nước, xét xử, thi hành án… và phối hợp trong xử lý vụ việc. 

Thực tế ghi nhận, mỗi ngày có khoảng 15 .000 lượt tra cứu thông tin trên hệ thống, con số này minh chứng hệ thống đã trở thành một công cụ tra cứu liên tục, cho phép khách hàng kiểm tra tình trạng pháp lý, lịch sử đăng ký hoặc các thay đổi của tài sản theo thời gian thực.

Như vậy, Hệ thống đăng ký trực tuyến hiện nay không chỉ giúp số hóa quy trình hành chính mà còn mở rộng tính minh bạch dữ liệu và công khai thông tin pháp lý. Những số liệu trên là những minh chứng thuyết phục cho thấy dữ liệu đăng ký biện pháp bảo đảm là minh bạch, dễ tiếp cận , là một bước tiến mạnh mẽ, hiệu quả trong quá trình chuyển đổi số của Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước – luôn giữ vững vị trí tiên phong, góp phần quan trọng vào những thành tựu chung của Bộ Tư pháp trong kỷ nguyên số./.