Mê Linh và "vựa rau an toàn" ven sông Hồng

Nằm ven sông Hồng trù phú, thôn Đông Cao, xã Mê Linh, từ lâu đã nổi tiếng là một trong những vựa rau màu lớn nhất của Hà Nội. Nơi đây, với thổ nhưỡng đặc trưng của đất bãi ven sông, hội tụ những điều kiện lý tưởng để tạo ra các loại rau, củ, quả chất lượng. Trong bức tranh nông nghiệp đô thị của Thủ đô,

Hợp tác xã Đông Cao, là một tổ chức kinh tế được thành lập bởi những thành viên tự nguyện hoang mục hợp lý vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, đã thực sự trở thành một pháp nhân đầu tiên. Mục tiêu của HTX không chỉ dừng lại ở công việc kinh doanh mà còn hỗ trợ, đáp ứng nhu cầu chung về kinh tế, văn hóa, xã hội của khoảng 800 hộ gia đình tham gia sản xuất.

Ông Đàm Văn Đua, Giám đốc HTX Nông nghiệp Dịch vụ tổng hợp Đông Cao, chia sẻ: “Những năm qua, HTX đẩy mạnh mô hình trồng rau sạch phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng địa phương. Từ lời nói mộc mạc, có thể tìm thấy vai trò của HTX không chỉ là đơn vị sản xuất mà còn là trụ cột kinh tế – xã hội của cả thôn Đông Cao.

OCOP nâng tầm cho các HTX

Thành công của HTX Đông Cao đã được nâng tầm lên một tầm cao mới khi sản phẩm của họ được gắn liền với Chương trình OCOP - một chiến lược định hướng của Hà Nội trong phát triển kinh tế nông thôn.

Quy trình sản xuất rau, củ, quả của HTX Đông Cao được cấp chính quyền quản lý chất béo, áp dụng các tiêu chuẩn an toàn do Sở Nông nghiệp & Môi trường TP. Hà Nội quy định. Sản phẩm được cung cấp mã truy xuất nguồn gốc, có bao bì nhãn mãng nghiệp nên được thị trường đón tích cực.

Kết quả của quá trình chuẩn hóa này là số lượng sản phẩm biểu tượng OCOP. Tính đến nay, HTX Dịch vụ tổng hợp Đông Cao đã có 18 sản phẩm được Hội đồng đánh giá, phân loại sản phẩm OCOP của TP Hà Nội. Đặc biệt, củ cải trắng của HTX đã được cấp chứng nhận 4 sao OCOP, còn lại là các sản phẩm 3 sao (cải ngồng, cà chua...).

Việc được cấp sao OCOP đã giúp các sản phẩm của HTX nâng cao thương hiệu và bộ nhận diện trên thị trường cung ứng rau, củ, quả. Điều này tạo ra tiền đề chắc chắn cho việc tiếp cận hệ thống bán lẻ, siêu thị chuỗi lớn tại Hà Nội (như Big C, T-Mart) và các tỉnh, thành phố lân cận, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào chợ đầu mối hay tư thương như trước.

Tư duy mới thay đổi diện mạo nông thôn

Thành công của HTX Đông Cao không chỉ là câu chuyện của riêng người trồng rau mà còn là hình mẫu biểu hiện cho sự chuyển mình của nông thôn mới ở huyện Mê Linh. Trong bối cảnh nông dân nhiều nơi vẫn phải đối mặt với nỗi lo "được mùa mất giá", nông dân thôn Đông Cao lại đạt được mức thu nhập ổn định nhờ sự liên kết chặt chẽ của HTX. Cung cấp sản phẩm lượng và giá cả ổn định, nông dân thôn Đông Cao có thể thu nhập từ 300 - 500 triệu đồng/hộ/năm, thậm chí chí chí chí có chí hộ gia đình thu nhập hàng tỷ đồng. Bà Trần Thị Dần, hộ trồng rau lâu năm của thôn Đông Cao, cho biết việc trồng rau theo phương pháp vuốt ve (mỗi bước mỗi cách 15-20 ngày) giúp rau được thu ngân liên tục, mang lại thu nhập đều nết. Nếu giá bán ổn định, gia đình bà có thể thu nhập 8-15 triệu đồng mỗi rau đông lạnh. Hỗ trợ sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn và có đầu ra ổn định, nhiều hộ gia đình ở nông thôn đã thoát nghèo, vươn lên giả giả.

Sự thay đổi về đầu vào gắn liền với thay đổi về kỹ thuật canh tác. Dưới sự hướng dẫn của các Sở Nông nghiệp và Môi trường TP. Hà Nội, các hộ dân Đông Cao đều áp dụng kỹ thuật hỗ trợ tiêu hiện đại. Người sản xuất ở Đông Cao luôn ưu tiên phân hữu cơ, phân xanh, bột đậu tương. Trừ khi độ sâu cũng được ưu tiên sử dụng biện pháp thủ công, dược thảo, sinh học, đảm bảo chất lượng rau an toàn.

Đông Cao hướng tới sản xuất rau chất lượng cao

Dù đã hái nhiều thành công, HTX Dịch vụ tổng hợp Đông Cao vẫn phải đối mặt với không ít khó khăn trong tiến trình nâng cao giá trị nông sản. Đó là rào cản về tính bền vững của liên kết. Dù chủng loại rau, củ, quả tương đối đa dạng, nhưng có giá trị kinh tế từ sản phẩm OCOP chưa tương xứng do người nông dân chủ yếu sản xuất bán thô, chưa có sản phẩm qua chế biến sâu, đầu tư các dây chuyền công nghệ chế biến hiện đại. Ngoài ra, một số liên kết chuỗi chưa được xác định ổn định, chắc chắn.

Giám đốc Đàm Văn Tăng bình luận chia sẻ: “Trước đây, việc làm tiêu thụ sản phẩm khá gian nan... Phần lớn sản phẩm do thương lái thu mua hoặc thành viên tự tìm nơi tiêu thụ, thu nhập ổn định không định nghĩa”.

Để giải quyết vấn đề này, HTX đang chuyển hướng chiến lược. Hợp tác hợp tác với một doanh nghiệp phát triển sản phẩm cải thiện và nghiên cứu ứng dụng công nghệ vào chế biến các sản phẩm rau, củ, quả sau thu hoạch (cải thiện, mướp khó, cà rốt khô). Chế độ biến công cụ giúp điều chỉnh lượng rau chuyên sâu khi thực hiện nhiệm vụ chính và tăng giá trị, kéo dài thời gian sử dụng. Hợp tác tiếp tục Thúc đẩy phát triển chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ sản phẩm bền vững có sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp cung cấp hạn chế tối đa câu chuyện “được mùa mất giá”.

Là một trong những HTX có số lượng thành viên lớn, ứng dụng công nghệ 4.0 cũng gặp khó khăn do nhiều thành viên cao tuổi chưa quen sử dụng thiết bị di động để quản lý sản xuất. Ngoài ra, việc thiếu nguồn điện để tiêu điểm cho đồng ruộng cũng là vấn đề cần được chính quyền địa phương quan tâm giải quyết.

HTX Đông Cao đã chứng minh được vai trò quan trọng của kinh tế tập thể trong việc xây dựng NTM. Đó là lời khuyên nên bỏ tập quán canh tác lạc hậu, đưa khoa học kỹ thuật và tiêu chuẩn an toàn ( VietGAP) vào sản xuất đại trà. Ổn định đầu ra, tạo đầu vào cao, giúp xóa đói giảm nghèo bền vững. Các sản phẩm OCOP đã đưa thương hiệu rau Mê Linh lên bản nông sản chất lượng cao của Thủ Đô.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, việc gia tăng sản xuất, chủ động trồng lúa giống cây theo nhu cầu thị trường trong những tháng cuối năm; đồng thời bảo đảm nguồn cung nông sản, thực phẩm cho người dân Thủ đô.

Với nỗ lực của tập thể Hợp tác và hỗ trợ từ chính quyền xã Mê Linh, Hợp tác dịch vụ tổng hợp Đông Cao sẽ tiếp tục nâng cấp, hoàn thiện, phát triển 18 sản phẩm OCOP hiện có, phấn đấu duy trì và nâng sao, góp phần xây dựng xã Mê Linh trở thành thành phố quê hương đáng sống, hiện đại và văn minh của Hà Nội./.

----

Thông tin có sự phối hợp với Văn phòng Điều phối Chương trình Xây dựng Nông thôn mới Thành phố Hà Nội.